صدر احرار شهای الدّین ، ای گاه سخا
کان ودریا شده از دست کفت چون کف دست
دشمن از غصّۀ جاه تو چو غنچه دلتنگ
طمع از جام عطای تو چو نرگس سر مست
شرف خانة جوزا که به رفعت مثلست
گشته در جنب سرا پردۀ اقبال تو بست
همة اندیشة غمها ز دل او برخاست
در همه عمر خود آن کس که دمی با تو نشست
به سیه کاری از خدمت تو دورم کرد
که سیه بادا روی فلک سفله پرست
تا در هجر تو بر من بگشادست قضا
در شادی و طرب چرخ برویم در بست
مدّتی رفت که از من کرمت یاد نکرد
والحق ازغصّۀ آن جان ز تن من بگسست
نرسم من به تو وز تو نرسد نامه به من
این چنین حادثه را هم سببی دانم هست
شقّۀ کاغذ دانم ز منت نیست دریغ
زانکه در حقّ منت هست کرمها پیوست
یا زبان قلمت چون ره من بسته شدست
یا نه چون پای رهی دست دبیرت بشکست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این قطعه خطاب به ممدوحی به نام شهابالدین است. شاعر نخست بخشندگی، بلندی جاه و همنشینی غمزدای او را میستاید و سپس از فلک گله میکند که او را از خدمت ممدوح دور کرده است. پس از آن از نیامدن نامهٔ ممدوح گلایه میکند و با ظرافت، علت آن را بستهشدن زبان قلم یا شکستن دست دبیر او میشمارد، همانگونه که پای خودش برای رفتن نزد ممدوح شکسته است.
هوش مصنوعی: ای بزرگِ آزادگان، شهابالدین، که هنگام بخشش، کان و دریا در برابر دست بخشندهٔ تو مانند کف دست تهی و بیمایه شدهاند.
هوش مصنوعی: دشمن از رشکِ مقام تو مانند غنچه دلتنگ و گرفته است و آزمندی از جام بخشش تو مانند نرگس سرمست شده است.
هوش مصنوعی: مقامِ شرفِ برج جوزا که در بلندی زبانزد است، در کنار سراپردهٔ بخت و اقبال تو پست و فرودست شده است.
هوش مصنوعی: هر کس در همهٔ عمرش لحظهای با تو همنشین شد، همهٔ اندیشههای غم از دلش بیرون رفت.
هوش مصنوعی: فلکِ فرومایهپرست، که رویش سیاه باد، با بدکاریاش مرا از خدمت تو دور کرد.
هوش مصنوعی: از وقتی تقدیر درِ جدایی از تو را به رویم گشود، آسمان درِ شادی و خوشی را به رویم بست.
هوش مصنوعی: مدتی گذشته که بزرگواری تو از من یادی نکرده است و راستی که از غصهٔ آن نزدیک است جان از تنم جدا شود.
هوش مصنوعی: نه من به حضور تو میرسم و نه نامهای از تو به من میرسد؛ میدانم که این پیشامد هم علتی دارد.
هوش مصنوعی: میدانم که یک برگ کاغذ را از من دریغ نمیکنی، چون همیشه در حق من بخششهای پیوسته داری.
هوش مصنوعی: پس یا زبانِ قلم تو مانند راه من بسته شده است، یا دست دبیر تو هم مانند پای این بنده شکسته است؛ یعنی همانطور که من نمیتوانم نزد تو بیایم، او هم نمیتواند برایم بنویسد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
شور در شهر فکند آن بت زُنّارپرست
چون خرامان ز خرابات برون آمد مست
پردهٔ راز دریده، قدحِ می در کف
شربت کفر چشیده، عَلَم کفر به دست
شده بیرون ز در نیستی از هستی خویش
[...]
آنکه در صدر قضا تا به حکومت بنشست
چنگ بازی به مثل سینه کبکی بنَخَست
وانکه تا او در انصاف گشودهست ز بیم
پشت ظالم بشکست و نفس فتنه ببست
دیده اکنون نتواند که کند هیچ زنا
[...]
چار چیز است خوش آمد دل خاقانی را
گر کریمی و معاشر مده این چار ز دست
مال پاشیدن و پوشیدن اسرار کسان
باده نوشیدن و بوسیدن معشوقهٔ مست
صنما بسته آنم که در این منزل تست
خبری یابم زان زلف شکسته به درست
درد و غمهای تو و عهد وفایت بر ماست
هم به جان تو که هوش و دل و جانم بر تست
دل من نیست شد و سوز تو از سینه نرفت
[...]
یار میخواره من دی قدحی باده به دست
با حریفان ز خرابات برون آمد مست
بر در صومعه بنشست و سلامی در داد
سرِ خُم را بگشاد و در غم را بربست
دل هر دیو دل از ما که بدید آن مه نو
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.